بررسی آخرین وضعیت تپسی/ تپسی در توسعه بازار خود موفق خواهد بود؟

به گزارش آوای آگاه؛ تپسی یک کسب و کار فناورانه مبتنی بر مدل پلتفرم است. در این مدل، کاربران دارایی‌های خود را با هم شریک می‌شوند؛ یعنی گروهی (عرضه‌کنندگان خدمت یا محصول) دارایی خود را با گروهی دیگر (متقاضیان خدمت یا محصول) به اشتراک می‌گذارند و خودِ پلتفرم صاحب دارایی مورد استفاده در خدمت یا محصول مورد معامله نیست. این مدل کسب و کار با بهره‌مندی از کارایی عملیاتی بالا نسبت به کسب و کارهای سنتی، با سرعت بالایی در جهان درحال گسترش است و تاکسی اینترنتی یکی از موفق‌ترین گونه‌های آن در سطح جهانی به شمار می‌رود. تپسی هم به عنوان یک نمونه ایرانی از این مدل کسب و کار، از زمان آغاز فعالیت خود در سال ۹۵ توانسته است رشد سریعی در عملیات خود تجربه کند. شرکت در پایان سال مالی ۱۴۰۰، برای نخستین بار از زیان انباشته خارج شد و سود تقسیم کرد. در نیمه اول سال جاری به میزان کل سال قبل سود خالص کسب کرد و در پاییز، سودی بیشتر از مجموع دو فصل اول امسال به دست آورد.

 

 

این رشد تصاعدی، خاصیت کسب و کارهای پلتفرمی است و بازار این سهم را نه براساس سطح فعلی درآمد و سودآوری، بلکه با انتظار تداوم این رشد و افزایش سریع سطح عملیات خریداری می‌کند. ارزش‌گذاری شرکت که مبنای قیمت عرضه اولیه آن بوده هم براساس همین چشم‌انداز است. شرکت در سال مالی ۱۴۰۰ به ۲۶۰ میلیارد تومان درآمد و ۱۹ میلیارد تومان سود خالص رسیده و انتظار دارد تا سال ۱۴۰۴ درآمد خود را به سه هزار و ۵۰۰ و سود خالص خود را به ۷۲۰ میلیارد تومان برساند، یعنی بیش از ۱۲۰۰ درصد رشد درآمد و بیش از ۳۶۰۰درصد رشد سود ظرف چهار سال.

 

 

کسب چنین رشدی محتاج سرمایه‌گذاری شرکت در توسعۀ فعالیت به شهرهای جدید، تعمیق بازارهای فعلی و توسعۀ زیرساخت نرم‌افزاری شرکت است. تجربه گذشته تپسی نشان می‌دهد که هرگاه شرکت سرمایه کافی جذب کرده، بازار و درآمد خود را به صورت چشمگیری رشد داده است. متوسط رشد سالانۀ درآمد تپسی تا پیش از شیوع کرونا ۲۱۳درصد بود و اگرچه با شیوع کرونا در سال ۹۹ کسب و کار شرکت دچار افت شد، اما با گسترش واکسیناسیون و فروکش کردن این بیماری، شرکت از نیمه دوم سال ۱۴۰۰ روند رشد خود را از سرگرفت. همچنین تجربیات جهانی نشان می‌دهد که کسب و کار تاکسی اینترنتی در عمدۀ بازارهای جهان، به وضعیت دوقطبی درمی‌آید که هم‌اکنون دو بازیگر اصلی این بازار، یعنی اسنپ و تپسی توانسته‌اند به این جایگاه برسند و سایر بازیگران از میدان به در شده‌اند. با این اوصاف، به شرط اجرای موفق برنامه‌های توسعه‌ای، اهداف مدنظر تپسی دست‌یافتنی می‌نمایند.

البته پیش‌بینی‌های شرکت با فرض افزایش سرمایه بوده است؛ افزایش سرمایه‌ای به مبلغ ۱۲۹ میلیارد تومان که در ماه‌های اخیر انجام شده و منابع آن دراختیار شرکت قرار گرفته است تا صرف امور توسعه شود. برنامه ورود تپسی به ۱۳ شهر جدید، سرویس پرداخت اعتباری و افزایش درصد کمیسیون برخی شهرها از جمله اقدامات در این راستا است. این اقدامات، گام‌های پیش‌بینی شده برای دستیابی به اهداف بودجه بوده و تغییری در بودجه اعلام شده ایجاد نخواهد کرد.

 

 

نگاهی به روند فعالیت ماه‌های اخیر شرکت نشان می‌دهد که با گسترش واکسیناسیون و کاهش محدودیت‌های کرونایی، درآمد شرکت افزایش محسوسی داشته است. این رشد در سال جاری هم ادامه یافته و پس از افت مقطعی درآمد در مهرماه که دلیل آن چند مناسبت تقویمی و سپری شدن دو هفته نیمه تعطیل در ابتدای مهرماه و بروز ناآرامی‌ها و شرایط خاص اجتماعی بوده، با بازگشت شرایط عادی، درآمد شرکت در ماه‌های بعد بهبود داشته است.

مجموع درآمد شرکت تا پایان دی ماه به ۴۷۸ میلیارد تومان رسیده که از پیش‌‌بینی درآمد ۶۸۰ میلیارد تومانی سال‌جاری عقب مانده است. البته باید درنظر داشت که عملیات شرکت، ماهیت فصلی داشته و همواره در نیمه دوم سال شرکت با تقاضای سفر بیشتری مواجه است و انتظار می‌رود درآمد فصل زمستان بیش از پاییز باشد. همچنین ورود منابع افزایش سرمایه درحال تاثیرگذاری بر درآمد شرکت است؛ به نحوی ‌که پس از ورود تپسی به ۵ شهر جدید در آبان ماه، درآمد شرکت رشد محسوسی در دو ماه بعد از آن به خود دیده است. با این اوصاف، جبران این عقب ماندگی در دو ماه‌ باقیمانده سال اگرچه قدری سخت است، اما غیرممکن نیست.

اما جذابیت تپسی را باید در گزارش سود و زیان ۹ماهه شرکت دید؛ جایی که شرکت در پاییز بیش از مجموع دو فصل قبل، سود خالص کسب کرده است. این سودآوری به لطف افزایش قابل توجه حاشیه سود ناخالص پاییز بوده که نسبت به تابستان ۱۳ واحد درصد رشد یافته و به ۲۷درصد رسیده است. سود خالص ۹ماهه شرکت بیش از ۴۴ میلیارد تومان بوده که نسبت به رقم دو و نیم میلیارد تومانی ۹ماهه سال قبل، حدود ۱۷۰۰درصد رشد داشته است. درصورت تکرار سودآوری پاییز، تحقق پیش‌بینی شرکت برای سال ۱۴۰۱ هم در دسترس است.

 

 

هم اکنون آخرین قیمت هر سهم تپسی ۵۳۷ تومان و ارزش بازار آن حدود ۱۳۲۰ میلیارد تومان است که با آخرین گزارش ارزشیابی رسمی که ارزش شرکت را ۱۶۸۷ میلیارد تومان برآورد کرده بود، ۲۲درصد اختلاف دارد. با دستیابی و حتی جلو افتادن تپسی از پیش‌بینی سود و همچنین کاهش سریع ارزش پول و بازبینی اقلام ریالی درآمد و سود، درنظر گرفتن اهداف قیمتی جدید برای تپسی از سوی سرمایه‌گذاران بعید نیست. در هر حال، سرمایه‌گذاران تپسی را براساس پیش‌بینی بلندمدت و با خوش‌بینی نسبت به تحقق رشد سریع آن قیمت‌گذاری کرده‌اند. باید دید آیا تپسی در توسعه بازار خود موفق خواهد بود یا خیر.