صندوق اندوخته آگاه چه مزایایی دارد؟

به گزارش آوای آگاه؛ مهدی گودرزی، عضو هیأت مدیره کارگزاری آگاه در این مراسم با اشاره به صندوق اندوخته آگاه تصریح کرد: همواره کارکنان به دنبال این هستند که امنیت خاطری در بازنشستگی داشته باشند. طبیعتاً در ایران که تقریباً با تورم ۵۰ ساله روبه‌رو هستیم، تمامی افراد در لایه‌های مختلف شغلی مخصوصاً لایه‌های ضعیف‌تر جامعه این دغدغه را دارند که چگونه دارایی‌های خود را در مقابل تورم حفظ کنند.

وی ادامه داد: کار صندوق‌های بازنشستگی در دنیا این است منابع ارزشمند کارکنان شرکت‌ها را به نحو بهینه سرمایه‌گذاری کنند. این صندوق‌ها با انتخاب استراتژی درست سرمایه‌گذاری در بلندمدت می‌توانند منابع ارزشمندی را برای اعضای خود فرآهم آورند.

گودرزی افزود: اثر صندوق‌های بازنشستگی به‌عنوان بازیگر اصلی بازارهای مالی در دنیا بر کسی پوشیده نیست. بالغ بر ۲۰درصد حجم مارکت کپ کشوری مثل آمریکا متعلق به صندوق‌های بازنشستگی است و این نوع صندوق‌ها نقش جدی در بازارهای مالی دارند؛ چون می‌توانند به ثبات بازارها کمک کنند. از طرفی نظام‌های حکمرانی آن‌ها به‌گونه‌ای است که باید صندوق‌های بازنشستگی از فضای سرمایه‌گذاری منتفع شوند.

عضو هیأت مدیره کارگزاری آگاه گفت: در حال حاضر حدود ۱۵درصد از بودجه عمومی کشور به صندوق‌های بازنشستگی تزریق می‌شود و این نشان می‌دهد که مدیریت بهینه و درستی در گذر زمان در این صندوق‌ها رخ نداده است.

وی توضیح داد: این مسئله توجه همه ارکان و بازیگران را به بازنشستگی جلب کرده و به دنبال همین موضوعات، سازمان بورس و اوراق بهادار ابزاری را تحت عنوان صندوق بازنشستگی تکمیلی طراحی کرد. این صندوق در کنار مدل‌های بازنشستگی موجود اضافه خواهد شد تا با مشارکت کارفرمایان کشور بتوانند مدلی ایجاد کرده که امنیت خاطر بیشتری برای افق پیش رو فراهم کنند.

گودرزی تصریح کرد: ساختاری به اسم تأمین آتیه در بسیاری از شرکت‌های بزرگ از گذشته وجود داشته است. بر این اساس، شرکتی به نام تأمین آتیه کارکنان تأسیس شده و تلاش کرده به موضوع بازنشستگی بپردازد. عموماً در این شرکت‌ها، مدیریت فعال اتفاق نمی‌افتد و مسئله‌ای به نام مدیریت ریسک چندان موضوعیتی ندارد و ساختار گزارشگری و اطلاع‌رسانی آن‌ها نیز خالی از اشکال نبوده است. ضمن آنکه یکی از تفاوت‌های صندوق بازنشستگی تکمیلی با این ساختارهای تأمین آتیه، وجود تیم تخصصی و خارج از سازوکارهای شرکت در حوزه سرمایه‌گذاری و نظارت‌های چند وجهی و برون‌سازمانی است.

عضو هیأت مدیره کارگزاری آگاه با اشاره به مزیت‌های صندوق بازنشستگی بیان کرد: وقتی صندوق بازنشستگی توسط شرکتی تأسیس می‌شود، دیگر مسئله‌ای به نام چگونگی گزارش‌دهی به کارکنان وجود ندارد و ساختار این صندوق‌ها بسیار شفاف است؛ زیرا در سایت صندوق، NAV و ترکیب دارایی‌های آن موجود است.

وی ادامه داد: همچنین این صندوق می‌تواند به نگهداشت نیروی انسانی هم کمک به‌سزایی کند. طبق ماده ۱۴۸ قانون مالیات مستقیم، تا سقف ۳درصد سهم همکار و ۳درصد سهم کارفرما هزینه قابل قبول مالیاتی بوده و معاف از مالیات است و سازمان بورس و اوراق بهادار به دنبال این است تا مزیت مالیاتی بیشتری برای این صندوق ایجاد کند. این اقدام بسیار لازم و ضروری است؛ زیرا به جذابیت این صندوق‌ها کمک کرده و انطباق این صندوق‌ها را با نمونه‌های بین‌المللی نیز بیشتر می‌سازد.

گودرزی افزود: مسئله حقوق همواره برای شرکت‌ها یک موضوع مهم است و وجود ساختار صندوق بازنشستگی می‌تواند به گزینه‌های حقوقی شرکت‌ها اضافه شده و باعث بهبود برند کارفرمایی شود. وجود صندوق‌های بازنشستگی تکمیلی برای کارکنان یکی از مصادیق توجه ویژه شرکت‌ها به اهمیت سرمایه انسانی است.

عضو هیأت مدیره کارگزاری آگاه خاطرنشان کرد: یکی از موضوعات کلیدی در این صندوق‌ها، توجه کافی مدیریت صندوق به مدیریت ریسک دارایی‌های این صندوق است. توجه به ترکیب بهینه دارایی‌های صندوق و تغییر آن براساس شرایط اقتصادی کشور می‌تواند نتایج مطلوبی را برای منابع صندوق در بلندمدت ایجاد کند.

وی تصریح کرد: نوع صندوقی که مجموعه آگاه انتخاب کرده، از نوع سهامی است؛ زیرا به نظر ما برای مجموعه‌ای که توانایی Asset Allocation دقیق و درست را دارد، از بعد هزینه‌های صندوق برای سرمایه‌گذاران این مدل به نسبت ساختار صندوق در صندوق (FOF) مزیت خواهد داشت. از طرف دیگر طبیعتاً صندوق‌های موجود در بازار بر اساس یک استراتژی مشخص و در راستای منافع دارندگان واحدهای سرمایه‌گذاری خودشان ترکیب دارایی انتخاب می‌کنند و مدیر صندوق بازنشستگی نمی‌تواند در انتخاب سهام دخالتی داشته باشد. به همین دو دلیل، ما معتقدیم با توجه به پیش‌زمینه و توانایی تیم مدیریت دارایی آگاه، می‌توانیم انتخاب دقیق، درست و براساس ساختار خود انجام دهیم. بنابراین به سمت انتخاب نوع سهامی رفتیم.

گودرزی توضیح داد: در ترکیب دارایی‌های صندوق باید ۷۰درصد سهام داشته باشیم. همچنین امکانی که در اوراق گواهی مبتنی بر کالا و صندوق‌های کالایی دیده، اجازه داده که تا حداکثر ۲۰درصد اوراق مبتنی بر کالا که در حال حاضر عمدتاً طلا است، در صندوق سرمایه‌گذاری شود که این موضوع، صندوق را جذاب می‌کند. در گذر زمان با بازیگر شدن حدود ۵ یا ۶ صندوق املاک و مستغلات، ظرف یکی دو سال آینده Asset Class املاک و مستغلات می‌تواند به ترکیب دارایی‌های صندوق بازنشستگی اضافه شود و بر این اساس ظرف بازه 10 ساله، می‌توانیم انتظار داشته باشیم که صندوق بازنشستگی تکمیلی با ترکیبی از دارایی‌های مطلوب و سودآور سهام، طلا و املاک و مستغلات بتواند بازدهی به مراتب بالاتر از تورم را برای سرمایه‌گذاران خود به ارمغان بیاورد.

عضو هیأت مدیره کارگزاری آگاه بیان کرد: برای این صندوق‌ها چهار نوع یونیت یا همان واحدهای سرمایه‌گذاری دیده شده است؛ نوع اول اینکه کارفرما برای کارمند اختصاص می‌دهد، اما یونیت به نام کارفرما صادر می‌شود. نوع دوم به نام همکار صادر می‌شود، اما در وثیقه کارفرما است. در نوع سوم، خود کارکنان می‌توانند بخشی از منابع ماهانه را به صندوق اختصاص داده و یونیت سرمایه‌گذاری به نام کارکنان شرکت‌ها صادر شود و نوع چهارم هم امکان حضور در این صندوق‌ها را برای عموم مردم فراهم کرده تا برای خودشان به‌طور شخصی سرمایه‌گذاری کنند.

وی افزود: مستند رویه توافقات در این صندوق، توافقات میان کارفرما و همکارانش را تعیین می‌کند. به‌عنوان نمونه، کارفرما می‌تواند منابعی را برای همکار بگذارد، اما با لحاظ کردن شروطی مانند ۵ سال ماندگاری همکار در شرکت، انتفاع کارکنان از منابعی که شرکت به آن‌ها اختصاص داده را مشروط نمایند و عملاً در صورت تعریف یک رابطه برد برد بین شرکت و کارکنان و متعهد بودن کارکنان به رعایت شروط تعیین شده مزایای سرمایه‌گذاری در صندوق بازنشستگی به کارکنان تعلق خواهد گرفت.

گودرزی اظهار کرد: در ساختار طراحی شده این صندوق، در صورت بازنشستگی و از کار افتادگی، هر یونیتی که وجود داشته باشد، در هر سه نوع اول به‌طور خودکار به نام همکار و در صورت فوت به نام ورثه منتقل می‌شود.

عضو هیأت مدیره کارگزاری آگاه ادامه داد: کارفرمایی که می‌تواند وارد صندوق بازنشستگی شود، به استناد دستورالعمل سازمان باید چند ویژگی داشته باشد؛ از جمله اینکه گزارش حسابرسی صورت‌های مالی شرکت هم مردود یا عدم اظهار نظر نباشد.

گودرزی تصریح کرد: یکی از جذابیت‌های موجود در این صندوق بازنشستگی، اضافه کردن امکان بیمه عمر برای سرمایه‌گذاران صندوق است. با توجه به اینکه شرکت بیمه عمر آگاه مجوز فعالیت خود را از بیمه مرکزی گرفته و تا یکی دو ماه آینده هم نماد آن بازگشایی می‌شود، ظرفیت بیمه عمر را به صندوق بازنشستگی اضافه کردیم؛ یعنی شرکت بیمه عمر آگاه علاوه بر اینکه خود به‌طور مستقل می‌تواند به شرکت‌ها در ساختار بیمه مرکزی خدمات بازنشستگی بدهد، در نظر داریم به یونیت هولدرهای صندوق بازنشستگی آگاه هم سرویس بیمه عمر بدهیم.

عضو هیأت مدیره کارگزاری آگاه توضیح داد: هر یونیت هولدر صندوق بازنشستگی آگاه وقتی وارد می‌شود، پوشش بیمه‌ای می‌گیرد. این پوشش معادل 50درصد ارزش روز این صندوق در صورت فوت به هر دلیل است؛ یعنی 50درصد هر مبلغی که در صندوق دارد، به فرد پرداخت می‌شود. همچنین اگر این فوت به علت حادثه باشد، ورثه سرمایه‌گذار علاوه بر ۵۰درصد، ۲۰۰درصد مازاد نیز دریافت می‌کند. ضمن آنکه اگر نقص عضو اتفاق افتد، معادل ارزش یونیت و از کار افتادگی تا ۱۰ سال معادل ۲درصد ارزش دارایی‌ها مستمری ماهانه به شخص داده می‌شود. نکته دیگر اینکه در صورت ابتلا به بیماری‌های خاص، فرد معادل 50درصد ارزش روز سرمایه‌گذاری را دریافت می‌کند.

وی گفت: مجموعه آگاه همواره علاوه بر اینکه روی بازدهی صندوق‌های تأسیس شده متمرکز است، ساختارهای مدیریت ریسک منابع را نیز مورد دقت نظر قرار داده و یکی از شواهدی که در این خصوص می‌توانیم به آن اشاره کنیم، عملکرد صندوق هستی بخش آگاه با نماد آگاس است که در ریزش اخیر بازار سرمایه در سال 1399 با انتخاب درست سهام در شرایط التهاب بازار و تغییراتی که در ترکیب دارایی‌های خود داد، توانست حدود دو سال بعد از این ریزش و جایی که بازدهی شاخص کل بازار به صفر رسیده بود، بازدهی در محدوده 50درصد را برای سرمایه‌گذاران خود ایجاد کند.

گودرزی در پایان بیان کرد: با توجه به ظرفیت‌های صندوق بازنشستگی تکمیلی، توصیه می‌شود شرکت‌هایی که موضوع سرمایه انسانی و نقش آن را به‌عنوان یکی از مزیت‌های رقابتی خود باور دارند، از این ابزار به‌عنوان یکی از روش‌های جلب رضایت کارکنان و کمک به اطمینان بخشی مالی کارکنان در بلندمدت استفاده کنند.