بررسی چشم انداز صنعت شیشه در بازار سرمایه

محمدعلی کریمی کارشناس تحلیل کارگزاری بانک صنعت و معدن به بررسی صنعت شیشه پرداخت و در این باره گفت: شیشه‌ها سهم وسیعی از قطعات و وسایلی را تشکیل می‌دهند که بشر با آن‌ها سروکار دارد. گستره کاربرد این دسته از مواد در تمامی صنایع از ساختمان‌سازی تا مواد نوشیدنی تا صفحات نمایش و بردهای الکتریکی و حتی داروسازی فراگیر شده است. شیشه‌ها از لحاظ جنس به چند دسته تقسیم می‌شوند. شیشه سودا لایم معمول‌ترین و پرمصرف‌ترین شیشه‌ای است که وجود دارد و در انواع پنجره‌ها و ظروف (بطر و جار) استفاده می‌شود. سودا لایم بیش از ۹۰ درصد شیشه تولیدی جهان را به خود اختصاص داده است. شیشه سربی یا کریستال و شیشه بوروسیلیکاتی نیز از دیگر دسته‌بندی‌های شیشه‌ها هستند.

وی در ادامه بیان داشت: شیشه‌ها از منظر اقتصادی به دودسته شیشه تخت (فلت) و ظروف (نگهدارنده، بطری و ...) دسته‌بندی می‌شوند. شیشه فلت به شیشه‌های پهن گفته می‌شود که دارای ضخامت‌های متنوعی هستند. حدود چهار پنجم شیشه‌های فلت در صنعت ساخت‌وساز به کار می‌رود، بنابراین رابطه مستقیمی بین تقویت بخش ساختمان‌سازی در اقتصاد و تقاضا برای مصرف شیشه فلت وجود دارد. پس از آن صنعت اتومبیل‌سازی ۱۱ درصد سهم دارد و نیروگاه خورشیدی رتبه بعدی را به خود اختصاص داده است. شیشه فلت می‌تواند در انواع و اقسام دیگری از قبیل شیشه سکوریت و لمینت نیز تولید می‌شود. دررابطه‌با ظروف شیشه‌ای، دو محصول اصلی صنعت، تولید ظروف شیشه‌ای، جار و بطری است. جار به ظروف دهان گشاد که برای شیشه‌های مربا، ترشی، انواع رب، خیارشور و سایر محصولات ذکر می‌شود و بطری نیز به محصول دهان باریک اطلاق می‌شود.

 

این کارشناس بازار سهام بیان داشت: مصرف بطری شیشه‌ای با میزان توسعه‌یافتگی کشور و شاخص توسعه انسانی رابطه مستقیم دارد. میزان مصرف ایران در سطوح پایینی قرار دارد و می‌تواند رشد پیدا کند. در کشورهای توسعه‌یافته بیش از ۲۵ بطری به‌ازای هر فرد در سال مصرف می‌شود که این رقم در ایران حدود ۷ بطری است. کالای جانشین بطری شیشه‌ای، بطری پلاستیکی یا پت است که کیفیت محتوی داخل بطری شیشه‌ای بهتر و تجربه کیفی بهتری با این بطری توسط مشتری ایجاد می‌شود. همچنین پس از بازیافت و تولید مجدد، کیفیت بطری کم نمی‌شود.

 

  نگاهی به وضعیت تولید و تقاضا در ایران

میزان تولید شیشه ایران در سال ۹۴ به علت رکود بخش ساختمان و سایر بخش‌های صنعت نسبت به سال قبلی ۲۵ درصد کاهش داشت که در سال‌های بعد این کاهش را پس گرفت. میزان تولید ظروف شیشه‌ای نیز از رشد با ثباتی برخوردار بوده است. باتوجه‌به داده‌های در دسترس به نظر می‌رسد که سال ۱۴۰۰ توانسته رکود تولید شیشه کشور رو بشکند. در بخش شیشه جام، گروه کارخانه‌های شیشه اردکان، با داشتن بزرگ‌ترین کوره تولید شیشه در خاورمیانه بیشترین میزان تولید را دارد و در بخش ظروف شیشه‌ای، مجتمع تولیدی نفیس شیشه رتبه اول تولید را به خود اختصاص داده است. 

 

صنعت شیشه در بازار سرمایه

در بازار سرمایه ایران هفت شرکت وجود دارند که به تولید شیشه فعال هستند. کقزوی و کساپا و کابگن شیشه فلت تولید می‌کنند. کگاز، کهمدا، کرازی و کمینا به تولید ظروف شیشه‌ای مشغول هستند. باتوجه‌به اطلاعات فروش و سود خالص شرکت‌های فوق، ملاحظه می‌شود که فروش‌های سال ۱۴۰۰ این شرکت‌ها رشد خوبی نسبت به سال قبل داشته است. همچنین طی سال‌های اخیر، علاوه بر ارقام فروش، سودآوری و حاشیه سود شرکت‌ها هم‌افزایش قابل‌توجه داشته است.

کریمی در ادامه این موضوع به‌صورت ای مالی صنعت شیشه اشاره کرد و گفت: نگاهی به صورت‌های مالی شرکت‌های تولیدکننده شیشه نشان می‌دهد که در دوره‌های رونق و رکودی، شرکت‌های شیشه‌ای با یک وقفه نسبت به کلیت بازار حرکت می‌کنند و در انتهای دوره‌های رونق، بهبود عملکرد آن‌ها بر روی صورت سود و زیان نشان داده می‌شود. نسبت قیمت بر سود سهم‌های شرکت باتوجه‌به زیان‌ده بودن مقطعی برخی شرکت‌ها و تغییرات شدید قیمت سهام چندان قابل‌اتکا نیست. اما می‌توان دریافت که این نسبت برای صنعت شیشه می‌تواند در حالت تعادلی رقمی بالاتر از میانگین بازار کسب کند.

سطح تولید صنعت شیشه کشور روند نسبتاً باثباتی داشته است. طی دهه ی اخیر شرکت های متعدد تولید شیشه در کشور فعال شده اند و شرکت ای قدیمی برنامه های بهبود خطوط قدیمی و توسعه خطوط جدید را پی گرفته اند. بر همین اساس، پیش‌بینی میزان تولید شرکت‌های این صنعت با توجه به عملکرد سال های گذشته، بهره برداری از خطوط جدید، گزارش‌های ماهانه اخیر و با در نظر گرفتن فعالیت های تعمیر و نگهداری دوره ای انجام شده است. سطح فروش شرکت‌های فعال در این صنعت تقریباً معادل میزان تولیدات آن‌ها است و بر همین اساس برای پیش‌بینی مقدار فروش شرکت‌ها،‌ فرض شده است که موجودی‌ کالای پایان دوره برابر با موجودی ابتدای دوره ‌باشد.

وی در همین راستا افزود: برای پیش‌بینی نرخ فروش محصولات، روند و چگونگی تغییرات نرخ‌گذاری شرکت‌ها در سنوات اخیر مورد بررسی قرار گرفت. برای سال آینده متوسط نرخ تسعیر دلار برابر با ۲۷٫۵ هزار تومان لحاظ شده است باتوجه‌به توضیحات ارائه‌شده، پیش‌بینی سودآوری سال ۱۴۰۱ شرکت‌ها بدین شرح است: کگاز ۳۱۶۵ - کهمدا ۲۲۳۲ - کرازی ۲۶۳ - کمینا ۴۷۶ 

بنابراین با درنظرگرفتن قیمت فعلی سهم‌ها، کگاز و کهمدا وضعیت مطلوب‌تری دارند. 

 

این کارشناس بازار سرمایه بیان داشت: از بزرگ‌ترین پتانسیل‌های شرکت‌های این گروه، می‌توان به فروش در شرایط مختلف اقتصادی و سیاسی کشور، سودآور بودن صنعت، رشد سریع مصرف شیشه و ظروف شیشه‌ای، پایین بودن هزینه انرژی در تولید نسبت به کشورهای دیگر، امکان صادرات راحت به کشورهای مجاور و دسترسی به بازار منطقه، اهرم بالای شرکت به نرخ دلار ریال کیفیت بالای محصول تولیدی در خاورمیانه، دسترسی کامل به مواد اولیه تولیدی در کشور، کاهش تحریم‌ها و کاهش اختلاف قیمت با سایر مناطق و داشتن طرح‌های توسعه اشاره کرد. از طرفی افت حاشیه سود در صورت بروز رکود، وابستگی شرکت‌های تولیدکننده شیشه تخت به صنعت ساختمان‌سازی، هزینه‌های حمل بالای محصولات، احتمال افزایش نرخ انرژی، قطعی گاز و برق و ظهور شرکت‌های تولیدکننده شیشه در منطقه از جمله ریسک‌هایی هستند که دررابطه‌با شرکت‌های این صنعت می‌توان به آنها اشاره داشت.