عرضه خودرو مانع تشدید آشفتگی‌ها شد

به گزارش آوای آگاه؛ امیرحسین کاکایی، کارشناس صنعت خودرو در گفت‌وگو با همفکران با اشاره به نسخی که در دنیا برای کنترل و مدیریت بازار کالاها به کار گرفته می‌شود، گفت: در دنیا دو راهکار عرضه در حاشیه بازار و قیمت‌گذاری دستوری برای تنظیم بازار به کار گرفته می‌شود؛ هرچند عرضه در حاشیه بازار راهکار نهایی و درست تنظیم بازار است، اما به دلایلی راهکار اول برای اقتصاد ما مناسب نبود و به کار گرفته نشد و از پنج سال گذشته، دولت سعی کرد با سیاست قیمت‌گذاری دستوری، قیمت خودرو و بازار آن را تنظیم کند.

این کارشناس صنعت خودرو ادامه داد: با توجه به قیمت‌گذاری دستوری و همان‌طور که از احوال بازار خودرو مشخص است، این بازار به سامان نرسیده و امروز دو خودروساز بزرگ کشور بیش از ۱۵۰هزار میلیارد تومان زیان انباشته دارند. تولید آنها با چالش روبه‌رو شده است که در نتیجه این موضوع نمی‌توانند عرضه مناسب با تقاضا ایجاد کنند. در عین ‌حال خودروسازان نمی‌توانند از طریق فروش، نقدینگی لازم برای سرمایه‌گذاری در طرح‌های جدید، اصلاح ساختار مالی و تولیدی را به دست آورند و این موضوع همچنان تکرار می‌شود.

کاکایی تصریح کرد: قیمت‌گذاری دستوری باعث ایجاد بازار آشفته و نارضایتی تمام عوامل بازار شد. در این میان بساط رانت‌خواری هم فراهم شد. با این اوصاف، آمار مشارکت‌کنندگان و متقاضیانی که در آخرین قرعه‌کشی  شرکت کردند، بیانگر بیشتر بودن تقاضا از عرضه است. هرچند تلاش شد که با سیاست‌هایی مانند واریز پول برای شرکت در قرعه‌کشی تا حد ممکن فضا برای مصرف‌کنندگان واقعی فراهم شود، اما دلالان با استفاده از ترفندهایی مانند اجاره و خرید کد ملی در قرعه‌کشی شرکت کردند. به دنبال چنین موضوعاتی بود که عرضه خودرو در بورس کالا مطرح شد.

وی در پاسخ به این سوال که آیا عرضه خودرو در بورس کالا راهکار مناسبی برای بازار خودرو بود، گفت: در مدت اخیر نشان داده شد که این امر باعث افزایش قیمت نمی‌شود؛ اما آیا باعث کاهش قیمت می‌شود؟ باید صبر کرد و تاثیر آن را در دراز مدت دید. افزایش قیمت اخیر به دلیل افزایش قیمت دلار بود. تمام کالا حتی مسکن هم به دلیل بالا رفتن دلار افزایش قیمت پیدا کرده‌اند. به همین دلیل، بورس اثر مخرب و افزایشی بر روی قیمت خودرو نداشت. متقاضیان خرید خودرو، این محصول را ۱۰ تا ۱۵درصد ارزان‌تر خریداری می‌کنند و این تفاوت قیمت، طبیعی و درست است. در عین ‌حال تناسب بین خریداران و عرضه‌ها هم نشان می‌دهد که به‌ زودی تعادلی به وجود خواهد آمد؛ البته مشروط بر ادامه تولید.

کاکایی خاطرنشان کرد: به نظرم با توجه به شرایط، عرضه خودرو در بورس کالا بهترین روش برای آرامش بازار است، اما باید برای بورس و شرایط معامله هم شروطی را تعیین و اجرا کرد. عرضه در بورس کالا مزایایی دارد. عیوبی که به عرضه خودرو وارد شده، مربوط به شرایط بد اقتصاد و تولید کشور است که بورس کالا دخل و تصرفی در آن ندارد.

 این کارشناس صنعت خودرو در مورد مزایای عرضه خودرو در بورس کالا گفت: عرضه در بورس علاوه بر آرام کردن بازار، باعث افزایش نقدینگی در صنعت خودرو می‌شود. صنعتی که در پنج سال گذشته، بیش از ۱۵۰هزار میلیارد تومان ضرر کرده و طبق آمار، زیان سالانه این صنعت تا پایان آذرماه به بیش از ۸۰هزار میلیارد تومان رسیده که این موضوع به معنی عدم وجود نقدینگی در این صنعت است و عرضه در بورس کالا می‌تواند تا حدی کمبود نقدینگی را جبران کند. کنترل بازار از طریق عرضه در بورس کالا به نفع تولیدکننده و مصرف‌کننده است، مانع افزایش قیمت می‌شود و در میان ‌مدت و بلند مدت نیز مشکلات را رفع می‌کند.

کاکایی در پاسخ به این سوال که این نسخه تا چه زمانی موثر خواهد بود، گفت: با توجه به شرایط عرضه خودرو، سرمایه‌گذاران کمتری به سمت این معاملات خواهند رفت و بیشتر مصرف‌کنندگان در آن مشارکت خواهند کرد و این روند به آرامش بازار و ممانعت از افزایش بی‌رویه قیمت‌ها می‌انجامد. اما اگر روابط بین‌المللی برقرار و خودرو و قطعات وارد شوند، دیگر توجیهی برای اجرای این‌گونه سیاست‌ها نیست و باید راهکار فروش در حاشیه بازار اجرایی شود.