جدال جو و جنگ!

به گزارش آوای آگاه، بازار سهام در پایان معاملات امروز، پس از شروعی منفی و تجربه فشار فروش قابل‌توجه در ساعات ابتدایی، با تغییر نسبی روند معاملات همراه شد. در ابتدای بازار، ارزش صفوف فروش تا محدوده ۱۷ همت افزایش یافت، اما با گذشت زمان از شدت عرضه‌ها کاسته شد و در نیمه دوم معاملات، ورق تابلو تا حدودی برگشت؛ به‌طوری‌که با ثبت رنج مثبت، ۳۲۲ نماد از محدوده بازدهی منفی خارج شده و به محدوده مثبت رسیدند. در نهایت، بازار امروز در شرایطی به کار خود پایان داد که ارزش صفوف فروش ۲/۲ همت و ارزش صف‌های خرید ۶/۲ همت ثبت شد.

شاخص کل بورس با افت ۸۴ هزار واحدی در ارتفاع ۸,۱۸۰,۳۳۶ واحد قرار گرفت. همچنین در پایان معاملات امروز، سهامداران حقیقی ۹/۲ همت از بازار خارج کردند و ارزش معاملات خرد نیز به ۹/53 همت رسید.

در این میان نمادهای فملی، شستا و فولاد بیشترین اثر منفی را بر شاخص کل داشتند.

شاخص هم‌وزن نیز با افت ۲ هزار واحدی در سطح ۲,۱۸۹,۷۴۰ واحد به کار خود پایان داد.

شاخص کل فرابورس اما تحت تأثیر مثبت نمادهای کگهر، مارون و شرانل ۱۴۳ واحد افزایش یافت و در سطح ۶۵ هزار و ۴۶ واحد قرار گرفت.

ترین‌های معاملات بورس

فلزات اساسی، محصولات شیمیایی و کانه فلزی بیشترین ارزش معاملات را به خود اختصاص دادند. از نظر حجم معاملات نیز گروه‌های بانک، فلزات اساسی و خودرو در صدر قرار گرفتند.

ورود و خروج پول حقیقی

در معاملات امروز؛ فلزات اساسی، بانک‌ها و محصولات شیمیایی بیشترین میزان خروج نقدینگی حقیقی را داشتند. در مقابل گروه‌های کانه فلزی و غذایی‌ با ورود پول همراه شدند. در میان نمادها نیز بیشترین ورود پول در نمادهای دارونو، فارس و کگل بوده و نمادهای فولاد، وبملت و فملی بیشترین حمایت را از سوی حقوقی‌ها داشتند.

 

 

امروز بازار برخلاف روز گذشته از آن فشار مادر بمب‌ها و موشک‌ها فاصله گرفته بود و کمی به شرایط بنیادی وزن بیشتری داد. امروز صحنه جدال جو بنیادی و جنگ را جو بازار برد و در این راستا، اتفاقات و تحولات مختلفی مؤثر بودند که امروز به آن‌ها می‌پردازیم، ولی اگر اتفاق عجیبی رخ ندهد، به‌نظر بازار می‌تواند مسیر بعدی رشد را دوباره آغاز کند که فکر می‌کنیم مسیر مبتنی بر شرایط گزارش و بنیاد شرکت‌ها است. امروز چهره نمادهای کوچک بازار هم قشنگ‌تر و سبزتر بود و روی گشاده‌تری داشتند. به‌نظر بخشی از جریان پول در این گروه و نمادها حاضر شده و حرکت می‌کنند، ولی در مجموع روزی بود که زهر فروش‌ها گرفته شد و البته از نقش پررنگ صندوق تثبیت و توسعه در ابتدای بازار نمی‌توان گذشت.

و اما سراغ بازار برویم ...

امروز بازار را در حالی آغاز کردیم که همچنان خبرها و اتفاقات، سایه جنگ را نزدیک نشان می‌داد، اما از سوی دیگر، شدت منفی بازار از شروع کمتر بود و رفته‌رفته حتی بهتر هم شد و بازار یک برگشت تمام‌عیار را ثبت کرد. جو منفی هم بود، ولی معتقدیم هرچه جلوتر می‌رویم، این اتفاق به واسطه چند رویداد و چند موضوع کمتر می‌شود، مگر اینکه رویداد عجیب‌وغریبی رخ دهد. حتی پیش‌بینی می‌کنیم با توجه به جو معاملات نیمه دوم و قیمت‌های پایانی امروز، ما فردا قطعاً بازار بهتر و با صفوف خرید قوی‌تری را داشته باشیم؛ البته کم‌عرضه هم نیست.

اما چه عواملی باعث این می‌شود که ما نگاه مثبت‌تری به شرایط فعلی داشته باشیم؟ قطعاً یکی از مهم‌ترین عواملی که باعث می‌شود این ماجرای سیاسی کمی مستهلک‌تر شود، رفتار همیشگی تحولات سیاسی و اخبار سیاسی بر بازار است. اخبار و تحولات سیاسی معمولاً اثر چکشی دارد. به چه معنا؟! به این معنا که یک اثر اولیه منفی شدید در بازار گذاشته و بعد رفته‌رفته از شدت آن کاسته می‌شود. البته تنور اتفاقات و رویدادها می‌تواند همچنان داغ باشد، اما به‌طور کلی، هرچه زمان می‌گذرد، از آن تازگی روز اول کاسته می‌شود. حالا شما هر روز در اخبار از مادر بمب‌ها و موشک‌ها بگو، آن اثر اولیه را ندارد. البته این را هم بگوییم که جنگ و تحولات و سایه آن بیش از هر زمان دیگری روی سر بازار است و از این موضوع نمی‌توانیم بگذریم.

این را داخل پرانتز و خارج از موضوع بازار می‌گوییم: هیچ‌کس با یک دیوانه شطرنج بازی نمی‌کند، اما امیدواریم ته بازی این شطرنج سیاسی ما با انتخابات‌های آمریکا و اسرائیل، برهم خوردن میز بازی فعلی نباشد... بگذریم.

پس هرچه زمان پیش می‌رود، اثر منفی خبرهای سیاسی کمتر می‌شود. از سوی دیگر، اصلاح قیمت‌ها اتفاق و رویداد دیگری است که وقتی زمان می‌گذرد و رخ می‌دهد، بازار را جذاب‌تر خواهد کرد و این یعنی شاید سهمی در قیمت‌های هفته‌های قبل هم خریدار داشت و هم مثبت بود، اما حالا اصلاح شده و در قیمت‌های منطقی‌تری قرار گرفته و ممکن است خریداران خود را پیدا کند. پس فرآیند اصلاح قیمت که همیشه به متعادل شدن بازار کمک کرده، به نظر امروز که خوب شد و فردا نیز می‌تواند در نقش خود خوب حرکت کند.

اما در کنار موارد بالا، ۲ عامل دیگر را نیز عوامل نسبتاً مثبت برای بازار و بهبود روند و اتفاقات می‌دانیم. آن دو عامل مثبت چه مواردی هستند؟ اول از همه، نرخ ارز، به‌خصوص نرخ دلار نیماست که سیگنال و پالس‌های مثبتی برای بازار ارسال می‌کند. اگر مطالب گزارش‌های بازار را مرتب دنبال کنید، روی واژه ارزندگی تأکید زیادی داریم. معتقدیم این حرکت نرخ نیما، حرکت در مسیر حفظ و تقویت ارزندگی است که در سنوات و ماه‌های آتی خود را بیشتر نشان می‌دهد. بر هیچ‌کس پوشیده نیست که این شرایط و این فضا که در نرخ ارز شاهد آن هستیم، اگر ادامه‌دار باشد و ما کماکان روند مثبت حرکت نیما را شاهد باشیم، اوضاع به شکل دیگری تغییر کرده و بازار قابلیت‌های قوی‌تری، به‌خصوص در برخی گروه‌ها، خواهد داشت. پس تغییرات نرخ ارز یکی از مهم‌ترین اتفاقاتی است که به این جو مثبت کمک می‌کند و باعث تلطیف فضا و کند شدن روند افت قیمت‌ها می‌شود.

یک نکته جالب را فقط در مورد واکنش بازار ارز به خبرهای اخیر بگوییم که هرچه بازار ما مویه‌کنان و چنگ‌زنان به صورت خود می‌زد، بازار ارز خیلی ریلکس آدامس می‌جوید و سیگار خود را روشن می‌کرد و به اخبار نگاه می‌کرد. نه خیلی شاهد افزایش بودیم و نه کاهش. در هر صورت، این هم تفاوت‌های ما و بازار دلار است.

اما عاملی که معتقدیم فرمان را در دست گرفته و می‌تواند فضای بازار را تغییر دهد، گزارش‌ها هستند. به صفحه فعلی بازار نگاه کنید؛ چه نمادهایی مثبت هستند؟ اکثر نمادهایی که مثبت هستند، یا چشم‌اندازی از یک گزارش خوب در دل دارند یا گزارش‌های خوب آن‌ها رسیده است. غشهداب یا فوکا یا هر نماد دیگری به‌خوبی چهره اثر این گزارش‌ها در تابلو را نشان می‌دهد و معتقدیم علاوه بر اینکه گزارش‌ها می‌توانند در نمادهای کوچک و متوسط بازار نقش‌آفرینی مهمی داشته باشند، قادر خواهند بود در سهم‌های بزرگ هم کف قیمت بسیاری از سهم‌ها را بسته و یک فضای متوقف شدن افت و جمع‌وجور شدن صفوف فروش را رقم بزنند.

از همین رو است که تأکید می‌کنیم اثر گزارش‌ها را در بازار، در شرایط فعلی، اثری بسیار مهم و حیاتی می‌دانیم و معتقدیم به‌زودی کدال فرمان را در دست خواهد گرفت و مسیر را پیش می‌برد که امیدواریم راننده خوبی باشد. تا به امروز امتحان خود را پس داده و امیدواریم از این به بعد نیز بازار را به مسیر درست هدایت کند.

وقتی از چنین اثری صحبت می‌کنیم، حالا این نکته و حرف که وقتی این گزارش‌ها دیرتر به بازار برسند، آثار بدتری دارند را بیشتر درک می‌کنیم. ما داریم اینجا بین آدمک‌های فروشنده می‌میریم و له می‌شویم و شما از داستان‌های سختی صورت‌های مالی و تهیه آن قصه می‌گویی! ما در پیله وحشت جنگ به سر می‌بریم و افت قیمت‌ها را می‌بینیم و شما از این قصه‌ها و غصه‌ها برای خود داستان می‌سازی. به نظر، آن چیزی که امروز اهمیت دارد، این است که شرکت‌ها با تأکید و هدایت چندباره سازمان، نقش خود را در موضوع ارائه گزارش‌ها بیشتر ایفا کرده و قانونمندتر رفتار کنند و وای از اطلاعات نهانی که قبل از انتشار، کف بازار است ... به وضعیت دارویی‌ها نگاه کنید!!! این را هم بگذریم ...

اینکه این گزارش‌ها دیرتر به بازار می‌رسند، آثار منفی بر روند دارد که در مورد آن روزهای قبل صحبت شد.

اما بین این عوامل منفی و مثبتی که ذکر شد، یک عامل پنجم نیز وجود دارد که هنوز تکلیفش روشن نیست و به‌واقع، وقتی این ترازوها تنظیم هستند و به تعادل رسیده‌اند، این وزنه می‌تواند در هر یک از این دو کفه سنگینی کرده و نقش‌آفرینی داشته باشد و آن هم چیزی نیست جز اتفاقات و اخبار گروه پالایش!

ابهامات گروه پالایش به نقاط سرنوشت‌ساز خود رسیده است. شرکت‌ها بندبه‌بند بخشنامه اخیر هیئت دولت را شفاف کردند و تقریباً همه سهامداران در حال حاضر از آثار این بندها مطلع هستند، به‌جز یک بند که به نظر می‌رسد با دخالت‌های وزارت اقتصاد و سازمان برنامه در این بخشنامه گنجانده شده تا در کویر بی‌پولی دولت و بدهی‌های آن به این شرکت‌ها، جریان آب‌باریکه سودسازی این صنعت سرپا‌ مانده زیر ریسک‌ها را از سمت سهامداران به جیب دولت هدایت کنند. پس از مدت‌ها تصمیمات درست و منطقی، گویا بار دیگر روح دولتمردان دولت اسب زین‌شده و تصمیمات غیرکارشناسی آن زمان در تیم دولت حلول کرده است.

این بار به بهانه شرایط اضطرار، دولت قصد دارد تا بخشی از درآمد ایجاد شده ناشی از افزایش کرک اسپرد این شرکت‌ها را به جیب خود بریزد! سؤال این است که در دوران افت حاشیه سود هم حاضر خواهد شد؟! خیر، قطعاً در آن زمان صدا می‌شنویم که به هر حال، نوسان جزو ذات بازار است!

سهامدار عمده اکثر این شرکت‌ها یا سهام عدالت و عامه مردم و یا نهادهای عمومی غیردولتی هستند. امیدواریم دولت، برخلاف رویه‌های منطقی و عقلایی که در پیش گرفته، این بار خلاف منطق و اصول اولیه اقتصاد و سرمایه‌گذاری شنا نکند و اجازه بدهد سهامدارانی که زیر ریسک جنگ و چالش‌های آن در این بازار مانده‌اند، دلسرد نشوند.

چیزی که روشن است، این است که گروه پالایش از دستورالعمل جدید و بخشنامه‌ای که منتشر شده، خیلی آسیب نمی‌بیند. حتی معتقدیم برآیند این اتفاقات برای بازار مثبت خواهد بود. پس ابتدا باید گفت که شفاف‌سازی شرکت‌ها نیز این موضوع را نشان می‌دهد که بخشنامه‌ای که توسط وزارت نفت تهیه شده و پیشنهاد وزارت نفت بوده، درست است که آثار کاهنده‌ای در جریان سودآوری این پالایشگاه‌ها خواهد داشت، اما در حال حاضر و با این کرک‌ها، اثر آن‌چنانی نخواهد داشت. این را در گزارش و شفاف‌سازی اخیر پالایشی‌ها می‌توانیم ببینیم. حتی معتقدیم تخفیف ایجاد شده برای میعانات خبر خوبی برای برخی شرکت‌ها خواهد شد.

اما باگ کار کجاست؟! باگ کار همان بند ۷ است؛ همان‌جایی که به وزارت نفت این اختیار را داده که شرایط اضطرار تعریف کند و اتفاقاً در گزارش پالایشی‌ها، اختلاف این شرایط اضطرار و شرایط فعلی را می‌توانیم ببینیم. فقط در چند پالایشی که گزارش دادند، این عدد بیش از ۲۰۰ همت شده و در مجموع، احتمالاً حدود ۵۰۰ همت اثر این اتفاق است که دولت از جیب این صنعت برمی‌دارد.

حتماً در روزهای بعد، مفصل با روشن شدن ابعاد این ماجرا صحبت خواهیم کرد، اما به نظر کمی آن تفکرات عجیب برخی از دولتمردان دولت اسب زین ‌شده، در نقش و چهره دولت فعلی حلول کرده و آستانه تصمیم‌گیری‌های خطرناکی در این حوزه هستند! ماجرا از اول هم این بود که دولت عدد بزرگ را باید به این شرکت‌ها پرداخت می‌کرد، بدهکار بود و وضع مالی خوبی نداشت. سازمان برنامه و وزارت اقتصاد وارد شدند و با ایده‌های خود قصد این را داشتند که این شرایط را به نفع دولت تغییر دهند. این ایده‌ها خود را در بند ۷ و اضطرار نشان می‌دهد که دست دولت را برای زدن جیب شرکت‌ها باز می‌گذارد. امیدواریم تصمیمات عاقلانه‌ای گرفته شود، اما به هر حال، این گروه، گروهی است که فضا و بازگشایی آن و اخبار آن می‌تواند نقش مهمی در روندها و جریان‌سازی‌های بازار داشته باشد.

به شکلی که اگر اتفاقات مثبتی رخ دهد، بازار با جرقه پالایش می‌تواند آتش‌بازی گزارش‌های میان‌دوره‌ای را تکمیل کند و با اخبار منفی آن، یک هل دیگر به سمت پایین را شاهد باشد. به روزهای حساس و مهمی رسیدیم که امیدواریم سازمان بورس و نهاد ناظر هم خوب تبعات این تصمیمات را رصد کند. در هر صورت، ماهیت این پنج عامل و پنج اتفاق هستند که در نهایت فضای بازار را مشخص می‌کنند.

یک نکته را نیز در تکمیل بیان کنیم. اخبار و صحبت‌های چند روز گذشته نشان می‌دهد که موضوع جنگ، موضوع صوری یا حرف و حدیث و جوسازی نیست. اگر طی روزهای آتی این موضوع پالس روشن‌تر و شفاف‌تری را برای بازار ارسال کند و بازار احساس کند این اتفاق در آینده نزدیک رخ می‌دهد، کمی احتیاط و محافظه‌کاری را در دستور کار خود قرار داده و سعی می‌کند با احتیاط حرکت کند. در این میان و در این شرایط شکننده، روزهای ابتدایی آبان روزهای حساسی می‌شود؛ جایی که انتخابات اسرائیل برگزار خواهد شد و البته گزارش‌های ماهانه نیز منتشر می‌شود. معتقدیم اگر این گزارش‌ها بتوانند نقشی شبیه گزارش‌های ماهانه قبلی و میان‌دوره‌ای را ایفا کنند، اثر سایه جنگ کمتر شده و ارزندگی بازار تقویت می‌شود. همین کافی است که یک جرقه مثبت، فضای بازار را بهتر کند و یا حداقل جلوی افت قیمت‌ها را بگیرد.

می‌دانیم وقتی با خود مرور می‌کنیم، متوجه می‌شویم که چه جریان پیچیده‌ای شده، اما اگر به خاطر داشته باشید، اول پاییز نوشتیم مهر و پاییز شبیه تابستان نیست. اگر قیمت‌ها را در روزهای سپری ‌شده پاییز نگاه کنید، به‌خوبی این موضوع را متوجه می‌شوید. چالش‌های فعلی را دنبال کنید، به‌خوبی از تفاوت این دو ماه و دو فصل آگاه می‌شوید و هنوز هم معتقدیم آن چله پرچالش تمام نشده است. اتفاقاً در بیخ آغاز اصل ماجرا قرار داریم. از امروز به بعد، سرعت تحولات شکل دیگری به خود خواهد گرفت.

هرچه که هست، باید شرایط را کمی با احتیاط دنبال کرد و اسیر جو نشد و در نهایت، هنوز هم معتقدیم آن چیزی که می‌تواند همچنان برای ما بازدهی ایجاد کند، همین بازار سرمایه است و روند بازارهای موازی هم نشان می‌دهد آنجا هم خبری نیست. شاید ریسک و اتفاقات مختلف کمتر باشد، اما بازدهی هم کمتر خواهد بود و همچنان می‌شود اینجا با کمک کدال و اتفاقات و تحولات بازار، رویدادهای بهتری را رقم زد.