مرداد بدون توقف

به گزارش آوای آگاه؛ غلبه خریداران به ویژه در نیمه دوم، برگشت پرقدرت بازار را رقم زد و معاملات را به سمت تقاضای بیشتر سوق داد. به طوری که در نهایت بازار با سبزپوشی 83 درصدی و صف خرید بودن 491 نماد به ارزش 10 همت به کارش خاتمه داد.
شاخص کل بورس تحت تأثیر مثبت نمادهای نوری، فولاد و وبملت حدود 30 هزار واحد رشد و تا سطح ۵ میلیون و 766 هزار واحد پیشروی کرد. در سمت مقابل شپنا، شبندر و فملی بیشترین تلاش را در جهت افت شاخص کردند.
شاخص هم وزن هم صعودی بود و با افزایش ارتفاع بالغ بر 21 هزار واحدی به کارش خاتمه داد.
در پایان بازار امروز شاخص فرابورس تحت تاثیر مثبت نمادهای سامان و بپاس، 659 واحد رشد کرد و در ارتفاع 46 هزار و 715 واحد ایستاد. مارون و شرانل نمادهایی بودند که بیشترین اثر منفی را بر این شاخص داشتند و مانع از رشد بیشتر آن شدند.
امروز نیز تراز نقدینگی حقیقی ها مثبت و بالغ بر 3 همت از بازار خارج شد.
ترین های معاملات بورس
فلزات اساسی، بانکی‌ها و فرآورده‌های نفتی بیشترین ارزش معاملات را داشتند و سه صنعت بانک، فلزات و خودرو میزبان بیشترین حجم معاملات بودند. امروز نمادهای وتجارت، وبملت و ومعادن بیشترین حجم معامله را داشتند.
ورود و خروج پول حقیقی
امروز سه صنعت فلزات اساسی، کانه های فلزی و خودرویی ها بیشترین نقدینگی را از سوی حقیقی ها جذب کردند و در مقابل هلدینگ ها بیشترین پول خرد را از دست دادند. نمادهای فولاد و فزر بیشترین ورود پول حقیقی را داشتند و نمادهای شستا و تاپیکو بیش از همه در حمایت حقوقی‌ها بودند.

 

و اما بازار امروز...

انصافاً باید اعتراف کرد بازار امروز دست برتر خریدار و قدرت قوی خریداران را به رخ همه کشید و در حالی که بسیاری نشسته بودند تا بازار سکندری خورده و منفی شود، بعد از کمی دل‌دل کردن، چنان از زمین بلند شد و گرد و خاک کرد که دست همه فروشندگان امروز و دیروز را سوزاند و به مثبت‌ها رفت تا یک‌بار دیگر پایان بازار بیاید و در گوش فروشنده‌ها رجز بخواند و شعار «ترسوها به بهشت سود نمی‌روند» را زمزمه کند.

کار کردن در بازار بسیار سخت و دشوار شده و فراتر از انتظار همه عمل می‌کند...

و اما سراغ بازار برویم، امروز بازار را در حالی آغاز کردیم که بعد از معاملات طوفانی روز گذشته و اختلاف جدی قیمت‌های پایانی با قیمت آخرین معامله، طبیعی بود که آغاز نسبتاً پرفشار و منفی را در شروع بازار داشته باشیم. همین‌طور هم شد و بازار زیر فشار سنگین فروش در ابتدای وقت قرار داشت، اما هرچه پیش رفت، این شدت فشار کمتر شد، اما همچنان وجود داشت. با حرکت قوی سایپا و فولاد، انگار بازار ناگهان ملوان زبل شده بود و اسفناج زده بود؛ آن‌چنان قدرتمند و قوی به صفوف خرید می‌زد که همه هاج‌وواج تماشا می‌کردند.

اگر به خاطر داشته باشید، در روزهای ابتدای هفته قبل هم چنین مواردی رخ داده بود و بازار یک منفی به مثبت جدی را ثبت کرد. البته فکر می‌کردیم، حقیقت امر، امروز برگشت بازار قوی نباشد و ملو باشد، ولی انگار از دفعه قبل هم حتی قوی‌تر بود.

ولی آیا همه چیز گل و بلبل شده؟! اگر واقعاً شده باشد که هیچ، خبرهای آن باید برسد، ولی فراموش نکنیم که تا چند ساعت دیگر آتش‌بس به پایان می‌رسد و تحولات لبنان و اتفاقات آن هم هست. فراموش نکنیم رالی تند و تیز و تر و تمیز بازار در خرداد و ابتدای تیر، مدیون تحولات سیاسی بود و حالا نیز این اتفاق به مرحله‌ای رسیده که باید تعیین تکلیف شود… تمام امید بازار به این است که اوضاع جور دیگری بچرخد و شرایط برای یک دور تفاهم و توافق دیگر آماده شود، اما اگر نشود، به نظر یک دوره پرحاشیه در بازار شکل خواهد گرفت که ابهام، مهم‌ترین ویژگی آن است. فعلاً همه خوش‌بین هستند، ولی سعی می‌کنیم واقع‌بین باشیم.

ببینید، طبیعی است که وقتی صحبت از تنش دوباره می‌شود و سایه این تنش هر لحظه برای بازار بیشتر و عمیق‌تر می‌شود، واکنش بازاری که رشد کرده و در سود قرار دارد هم پرعرضه باشد. در وجود چنین اخباری، بسیاری نسبت به شناسایی سود اقدام کرده و این مسیر را پیش می‌برند. اتفاق عجیبی نیست و به نظر طبیعی خواهد بود. پس می‌توان گفت که تفاوت این بار با دفعات گذشته این است که بازار رشد کرده، بالا آمده و با عرضه‌های جدی‌تری مواجه می‌شود.

اما مرداد به پایان خود نزدیک می‌شود و فضا همچنان مثبت است… معتقدیم مرداد شیرین بازار، ماحصل روزهای تلخ تیر بود؛ روزهایی که بازار از بُعد بنیادی وضعیت خوبی داشت، اما انرژی آن به واسطه خبرهای سیاسی سرکوب می‌شد. نقطه عطف این ماجرا کجا بود؟ جایی بود که تهدید به زدن زیرساخت آغاز شد و سپس دوباره توسط ترامپ لغو شد و به مذاکرات رسید.

به نظر هنوز با این نقطه و این اتفاقات فاصله داریم، اما یک نتیجه‌گیری از دل این جریانات می‌توانیم بیرون بکشیم و آن هم این است که اگر بازار طی روزهای پیش رو در مرداد و یا حتی شهریور، دو اتفاق را تجربه کند، می‌توانیم بگوییم حتی با فرض شرایط فعلی، دوباره روزهای بهتر سراغ او می‌آید.

این دو اتفاق؛ اولی دست‌به‌دست شدن و حجم خوردن بازار و درجا زدن آن است که انرژی بازار را ذخیره می‌کند و به آن استراحت می‌دهد و عامل دوم، گزارش‌های ماهانه خوب است. بازار انتظار گزارش‌های قوی ندارد، اما اگر گزارش‌های خوبی برسد، با اصلاحی که صورت گرفته، دوباره مسیر صعود آغاز می‌شود.

این دقیقاً آن روی سکه این اصلاح، دست‌به‌دست شدن‌ها و اتفاقات اخیر است. البته باز هم تأکید می‌کنیم تحولات سیاسی و تنش‌ها، نقطه اصلی چالش بازار است. بازار این هفته با تلاقی رویدادها و اتفاقات مهمی مواجه شده که باید با کمی صبر آن‌ها را پشت سر بگذارد، اما نشان می‌دهد اوضاع در نقطه حساسی است و بسیاری سعی می‌کنند در این نقطه سهامدار نباشند یا سودی که کسب کرده‌اند را شناسایی کرده باشند. برخی هم شجاعانه دل به دریا زده و بازار را ارزان می‌بینند. فعلاً دسته دوم دست برتر را داشتند…

برخی هنوز مردد هستند و به این طیف باید گفت می‌توانید از همین حالا فقط تماشاچی بازار باشید. در سوی دیگر، می‌توانید استراتژی فعالانه داشته باشید و در این فراز و فرودها نیز همراه بازار باشید و بخش دوم این گزارش منوط به همین موضوع است که دیروز هم تا حدودی به آن اشاره شد؛ اینکه با فرض اینکه بخواهیم استراتژی فعالانه در بازار داشته باشیم، به مانند یک تکاور جنگی، با هر محیطی لباس و ابزار همان محیط را باید بپوشیم و پیش برویم؛ کاری بسیار سخت و طاقت‌فرسا، ولی چاره‌ای نیست… جگر شیر نداری، سفر عشق مرو!

استراتژی فعالانه به این معناست که با در نظر گرفتن هر سناریو و هر شرایطی، فضای معاملات تغییر کرده و فضا را به شکل متفاوت‌تری پیش ببریم. به نظر اگر فکر می‌کنید اوضاع از بُعد اقتصادی با فشار تحریم‌ها و محاصره اقتصادی مواجه می‌شود، قطعاً استراتژی غیرفعالانه به شما می‌گوید: بیکارید که در بازار حضور دارید؟! صندوق طلا کنید و تماشاگر باشید. اما استراتژی فعالانه چیز دیگری را می‌گوید و معتقد است شما می‌توانید در بازار باشید، ریسک آن را بپذیرید و پاداش آن را دریافت کنید، اما باید سراغ صنایع متفاوتی بروید و شاید مسیر رشد و بازدهی از دل سهم‌های پرگردش و پرچرخش و رفتار همیشگی به دست نیاید، ولی از مسیر دیگری حاصل می‌شود.

اگر شرایط نه جنگ و نه صلح و فضای فعلی پیش برود، بله، شاید داشتن اوراق، استراتژی غیرفعالانه و منطقی‌ترین و کم‌ریسک‌ترین کار باشد. اما استراتژی فعالانه به شما می‌گوید باید با ذره‌بین در بین گزارش‌ها دنبال گزینه‌هایی با پی‌به‌ای فوروارد کمتر و چشم‌انداز قوی‌تر بگردید. در نهایت، در حالتی که اوضاع گل و بلبل باشد و همه در بازار حضور داشته باشند، استراتژی فعالانه این است که بهترین گزینه‌ها را با درجه ریسک بالا یا اهرم پیش ببرید. این تعامل شما با محیط بیرون است…

پس این دقیقاً به خود شما بازمی‌گردد که کدام‌یک را انتخاب خواهید کرد. تا به این لحظه در بازار همچنان پاداش با کسانی بوده که استراتژی‌های فعالانه داشتند و در بازار حاضر بودند. بله، زیر بمب و موشک و تهدید به زدن زیرساخت و در جنگ سهم خریدن ترس هم دارد، اما پاداش این ترس، بازدهی ۵ برابری بازار سهام نسبت به اوراق یا بازارهای رقیب طی این مدت بوده است.

این آن چیزی است که باید به دنبال آن باشیم و به نظر انتخاب هر فردی متفاوت است و باید به انتخاب هر شخص احترام گذاشت. یکی انسان ریسک‌پذیرتر است و یکی کمتر، اما به نظر می‌رسد احتیاط در برخی اوقات بد نیست، اما ترس بیش از حد از تحولات غیرمنطقی است. اگر به خاطر داشته باشید، در گزارش‌های بازار روزهای قبل عنوان کردیم ترس وقتی به سراغ بازار می‌آید که اوضاع بنیادی و کدالی شرکت‌ها خراب باشد. در آن حالت، کوچک‌ترین تلنگر سیاسی موج‌های منفی بزرگ ایجاد خواهد کرد.

و اما در بخش دوم، امروز بازاری‌تر به احتمالات و اتفاقات پیش رو می‌پردازیم و سعی می‌کنیم در بُعد اتفاقات و سناریوهای مختلف، رفتار بازار را بسنجیم. این بخش دوم فقط بخشی از جریان فکری سناریوهای مختلف بازار است که حالا روی کاغذ می‌آید و صرفاً بلندبلند فکر کردن است و ممکن است محقق نشود.

اما سناریوها…

به نظر خوش‌بینانه‌ترین سناریو برای بازار این است که طی این مدت بازار کمی اصلاح کرده، قیمت‌ها دوباره نرمال شود، بازار تا آخر مرداد حجم خورده و دست‌به‌دست شود و حتی به اصطلاح تکنیکالیست‌ها، شاخص روی نقطه‌ای که سقف قبلی را شکسته، بنشیند و کمی استراحت کند و سپس دو جریان خبری از راه برسد. جریان خبری اول، تفاهم دوباره، لغو محاصره و تحریم‌ها و آزادسازی پول‌های ایران است و جریان خبری دوم هم گزارش‌های خوب، نرمال و امیدوارکننده مرداد شرکت‌ها در کدال. تصور کنید اگر بازار بر طبق همین نقشه و همین اصول پیش برود، دوباره هفته اول شهریور بازار یک آغاز تند و تیز و رالی قوی را می‌تواند شکل دهد و خریداران این چند روز منفی بازار، برندگان اصلی این بازی خواهند بود. این غایت خوش‌بینی و تحولات مثبت برای روزهای آتی است که البته امیدواریم به وقوع بپیوندد.

سناریوی دوم کمی از درجه خوش‌بینی قبلی فاصله می‌گیرد و می‌گوید وضعیت فعلی نه جنگ و نه صلح، مذاکره و همچنین ادامه فشارهای تحریمی و اقتصادی ادامه خواهد یافت و حتی دوز تحریم‌ها بیشتر می‌شود، اما خبر منفی که فلان زیرساخت را می‌زنیم و این ساعت به شما اولتیماتوم می‌دهیم و مواردی نظیر این وجود ندارد. آن‌ها تنگه را می‌بندند، روز دیگر ما می‌زنیم؛ همه‌چیز آرام و بدون سر و صدا پیش می‌رود. البته این موقعیت هم نمی‌تواند طولانی‌مدت ادامه داشته باشد، اما به هر حال طی دو الی سه هفته آتی، جریان شبیه روزهای قبل پیش خواهد رفت.

در این حالت، کم‌وکیف اخبار، میزان اصلاح شرکت‌ها و در نهایت گزارش‌های بنیادی مرداد، وضعیت حال بازار را روشن می‌کند و معتقدیم در یک سناریوی نسبتاً خوش‌بینانه، اگر اصلاح قیمت‌ها تا هفته اول شهریور ادامه داشته باشد و قیمت‌ها به نقاط خوبی برسند، با یک سلسله گزارش متوسط کدال هم بازار قابلیت یک برگشت کوتاه و موقت را خواهد داشت و اینجاست که آن بحث بالا را تکرار می‌کنیم که ممکن است هر سهم و هر شرکتی رشد نکند و بازار کمی گزینشی با مدار رشد برخورد نماید.

این دو سناریوی فعلی از تحولات پیش روست که بیشتر مبتنی بر خوش‌بینی بیان شده است. برای فردا سعی می‌کنیم سناریوهای بدبینانه‌تر را نیز مرور کنیم و در نهایت به یک جمع‌بندی برسیم.

اما کار ما چیست؟ کار ما این است که علائم و نشانه‌هایی که به این سناریوها منتج می‌شود را پیش روی خود قرار داده و با آن‌ها مسیریابی کنیم و صدالبته باید اذعان کرد در فضای فعلی و اخبار فعلی، ریسک‌های بزرگ و اعتبارهای قوی را باید کمی فراموش کرد و اندکی صبر کرد تا اوضاع آرام‌تر شده و سر و شکل بهتری بگیرد.

فقط یک نکته را یادآور می‌شویم؛ نه خیلی بدبین باشید و نه خوش‌بین. آنچه طی این مدت برای اهالی بازار مفید بوده، واقع‌بینی بوده است. پرهیز از جوزدگی و تحولات و خطاهای مثبت و منفی و بایاس‌های ذهنی، مهم‌ترین ابزار برای تصمیم‌گیری در روزهای پیش رو خواهد بود.