داس دلهره و جام ارزندگی

و اما بازار امروز

بازار امروز شرایط بهتری داشت؛ با اینکه داس دلهره‌ی خبرها هنوز گردن بازار را می‌شمارد و هنوز مطمئن خرید نمی‌کنند، ولی بازار امروز با توجه به کاهش ریسک‌ها، فضای بهتری را شاهد بود و روند خوبی را به‌خصوص در نمادهای بزرگ و دلاری مشاهده ‌کرد. باید اعتراف کرد که روبه‌روی داس دلهره‌ی خبرها، عسل ارزندگی و شرایط خوب شرکت‌ها قرار دارد که بسیاری را ترغیب به خرید می‌کند. روز گذشته نیز، برخلاف نظر بسیاری از افراد که فکر می‌کردند صندوق‌های تثبیت و توسعه زیر بازار بودند، کمتر از 7درصد بازار توسط این صندوق‌ها خریداری شد و 93درصد بازار را حقیقی و حقوقی‌هایی خریدند که امیدوار به فضای پیش رو هستند و جام ارزندگی را بالا می‌برند. البته امروز رد پای این صندوق‌ها و خریدهای حمایتی در نیمه دوم در برخی سهم‌های کوچک‌تر و به‌اصطلاح هموزن بیشتر به چشم می‌آمد. به نظر بازار کمی بیش از حد دچار توجه به برخی نمادهای خاص شده و باقی را فراموش کرده و معتقدیم این جریان نقدینگی و همچنین گزارش‌های پیش رو می‌تواند بیداری نسبی را در بین نمادهای کوچک‌تر به وجود آورده و احتمالاً کمی این مسیر را متعادل‌تر کند و توجه بازار به سطوح و تعداد بیشتری از نمادها جلب شود. اما حجم دیروز، خروج پولی که رخ داد و معاملات امروز، این سؤال را برای بسیاری به وجود آورده که آیا این یک نشانه بود یا خیر؟ بازار امروز حدودی به این موضوع پاسخ می‌دهد، اما سعی می‌کنیم درخصوص روزهای پیش رو و چشم‌انداز بنویسیم.

برخی دیروز و بعد از حجم خوردن بی‌سابقه بازار این سؤال را از خود می‌کردند که بازار را خریدند یا فروختند؟ برخی هم این روز را با روز چهارشنبه و بعد از بازگشایی بازار در روزهای جنگ مشابه می‌دانند که بعد از آن، بازار روند نزول و افت را آغاز کرد. اما معتقدیم مقایسه این دو مقطع درست نیست. در آن مقطع، بازار با ریسکی به نام جنگ مواجه بود و بازار هم تجربه‌ای شبیه آن نداشت و ریسک نمی‌کرد و چشم‌بسته به دنبال فروش بود. این بار با موقعیتی مواجه است که حداقل در 10 سال گذشته، چهار الی پنج بار آن را به چشم دیده است و با ریسک جنگ قابل مقایسه نیست. خریداران عمده آن روز بازار، حقوقی‌ها و صندوق‌های تثبیت و توسعه بودند و چند حقوقی بانکی هم نقش ایفا کردند. اما دیروز شاید کمتر از 30درصد از این حجم خرید توسط این صندوق‌ها و حقوقی‌ها بود و باقی را سایر سهامداران خرید کردند که ماهیت بنیادی در دل آن دیده شده است که برخی آن را به دو دلیل می‌دانند؛ دلیل اول این است که ارزندگی فعلی جالب است و می‌تواند نقطه اتکای جدی بازار شود و P/E بسیاری از سهم‌ها برای سود سال آتی با این نرخ ارز زیر 3 بوده و همین تفاوت عمده آن روزها و این روزهاست. دلیل دوم هم این است که ماهیت جنگ آسیب به زیرساخت‌ها بود و بازار ترسید و ‌فروخت و حالا چنین ریسکی روی سر بازار نیست. از همین رو معتقدیم حجم دیروز با دفعات قبل قابل مقایسه نیست و چاشنی امیدواری و ارزندگی را همراه خود دارد.

در حال حاضر، بازار با توجه به دو رویداد پیش رو مدار ارزندگی را تقویت می‌کند؛ رویداد اول طی 9 روز آتی رخ می‌دهد و گزارش 9ماهه و میاندوره‌ای شرکت‌ها منتشر می‌شود. معتقدیم این گزارش‌ها اتفاق خوبی برای بازار می‌شوند و نگرانی‌ها را از افت سنگین قیمت‌ها کمتر کرده و P/Eها را تقویت می‌کنند. معتقدیم مرحله دوم جایی است که گزارش‌های ماهانه می‌رسد و اولین گزارش‌هایی است که می‌تواند تا حدودی آثار تغییرات ارزی را نشان دهد. گزارش ماه دی، اولین این گزارش‌هاست و خود در تقویت P/E فوروارد بازار مؤثر است. پس دو رویداد طی دو هفته پیش رو می‌تواند در تقویت بنیادی و ارزندگی بازار مؤثر باشد و کمی شیب افت قیمت‌ها را کندتر کند، اما این دلیل بر رشد بازار نیست. بازار برای رشد به آرامش احتیاج دارد و این نکته را هم در نظر داشته باشید که همزمان با رشد مدار ارزندگی، قیمت‌ها نیز در حال اصلاح هستند و این موضوع می‌تواند بازار را در نقاط جذابی قرار دهد.

اما سؤال بسیاری این است که سرنوشت بازار چیست؟ چند مسیر برای بازار پیش‌بینی می‌شود؛ مسیر کوتاه‌مدت و بلندمدت. قطعاً در مسیر بلندمدت تحولات سیاسی باید تعیین تکلیف شود و این شرایط سخت، بازار نمی‌تواند به فکر دوام باشد و فضا شکننده خواهد شد. از همین رو در میان‌مدت و بلندمدت، یعنی بازه‌های زمانی بیش از یک ماه پیش رو، باید شاهد تعیین تکلیف اتفاقات باشیم. وگرنه بازار نقدینگی را از دست می‌دهد و بسیاری به تماشاچی بازار تبدیل می‌شوند؛ حتی اگر در ارزنده‌ترین شرایط ممکن قرار داشته باشد. اما در کوتاه‌مدت می‌توان ابعاد بهتری را ترسیم کرد. روزهای قبل هم نوشتیم که ترس بازار از اتفاقات غیرقابل پیش‌بینی و به‌خصوص واکنش احتمالی آمریکا به تحولات فعلی است و وقتی این حس ترس وجود داشته باشد، همه سعی می‌کنند دور از بازار یا تماشاچی باشند.

در بخش دوم به موضوع این روزها و سؤال برخی اشاره می‌کنیم که از ریسک بازار و صندوق‌های طلا صحبت می‌کنند. به نظر بانک مرکزی در دوره همتی سوارکار قهارتری نسبت به دوره فرزین باشد. البته نمی‌گوییم عنان و افسار دلار را در اختیار دارد، ولی احساس می‌کنیم سرعت آن را کنترل‌شده‌تر پیش می‌برد و احتمالاً ریسک عجیب و غریبی رخ ندهد و همتی می‌تواند دلار را تا پایان سال با رفتار کنترل‌شده‌تری پیش ببرد. از همین رو کسانی که وزن بالایی را در پرتفوی خود در صندوق‌های طلا دارند، باید به این موضوع دقت کنند. برخی دیگر، تحولات کنونی را دلیلی برای افزایش ریسک و فروش سهام و خرید صندوق طلا می‌دانند. اگر با این دیدگاه به سراغ طلا می‌روید، به نظر بهتر است کمی صبر کنید. نظر ما همچنان روی ترکیب 70-30 به نفع سهام است و معتقدیم 30درصد دارایی می‌تواند طلا باشد.